Oprócz książek i popularno-naukowych wydawnictw periodycznych BdPN na bieżąco poszerza ofertę wydawniczą o pozycje będące pomocami dydaktycznymi w terenie, edukacyjne książeczki dla dzieci, mapy z informatorami oraz drobne foldery i broszury. W ostatnich latach opracowywane są również kolejne wydawnictwa multimedialne, aplikacje na telefon, audiobooki na ścieżki przyrodnicze oraz filmy. Od wielu lat wydawane są też ścienne kalendarze przyrodnicze.
Przetrwanie najcenniejszych fragmentów przyrody zależy bowiem od wiedzy i kultury społeczeństwa, a wydawnictwa są jednym z narzędzi umożliwiających dotarcie do szerokiego grona odbiorców.
1. „Przygoda Wielka Rysia Pędzelka” - Krystian Tyrański
Książeczka dla dzieci o tematyce przyrodniczej. Jest to powieść o małym rysiu (herbowy gatunek Parku), który odbywa wędrówkę pełną przygód, poznając inne zwierzęta zamieszkujące karpacką puszczę. Ponieważ w przyszłości chce zostać królem zwierząt, szuka wzoru do naśladowania, a przy okazji poznaje życie innych zwierząt i role, jakie spełniają one w przyrodzie. Książeczka, napisana przez znanego podróżnika i przyrodnika Krystiana Tyrańskiego, opatrzona jest pięknymi, barwnymi ilustracjami autorstwa Lesława Kostulskiego. Na stronie internetowej Parku www.bdpn.pl zamieszczone jest również słuchowisko do książeczki, zrealizowane przez Polskie Radio Dzieciom.
Publikacja dostępna jest w punktach sprzedaży BdPN (również wysyłkowo w sklepiku internetowym) oraz jako słuchowisko na stronie internetowej Parku.
- „Kolorowe rozmowy z mieszkańcami naszej Ziemi” - Barbara Ćwikowska, Beata Szary
- „Flora wiosenna lasów - klucz do oznaczania gatunków” - Stanisław Kucharzyk
Klucz zawiera zestaw perforowanych kart umożliwiających szybkie rozpoznanie 61 roślin zielnych powszechnie występujących w lasach górskich w okresie wiosennym. W przeciwieństwie do powszechnie stosowanych systemów identyfikacji gatunków, użytkownik nie posiadając dużej wiedzy z dziedziny botaniki niemal automatycznie wybiera karty reprezentujące rośliny o szukanych cechach wyglądu. Przy pomocy klucza poznajemy nazwę gatunkową oraz wybrane informacje z zakresu biologii i ekologii roślin. Komplet zawiera zestaw kart, drewniany patyczek, instrukcję oraz kartonowe pudełko. Jest to wspaniała pomoc dydaktyczna, przeznaczona zarówno dla dzieci jak i dorosłych. Pomoc nagrodzona przez Ministra Środowiska.
- „Moje Bieszczady - Pakiety zadań dla uczniów szkół podstawowych”
Wydawnictwo składa się z czterech pakietów ćwiczeń przeznaczonych na cztery pory roku, umieszczonych we wspólnej teczce. Pakiety są przeznaczone dla uczniów szkół podstawowych i stanowią pomoc dydaktyczną przy realizacji programu edukacyjnego „Moje Bieszczady”. Każdy z uczestników programu otrzymuje je bezpłatnie i w oparciu o nie realizuje zadania programowe pod nadzorem nauczyciela-opiekuna w przeciągu całego roku szkolnego. Pakiety zawierają bardzo dużo rysunków i atrakcyjnych ćwiczeń, które mają na celu zachęcić ucznia do samodzielnej obserwacji przyrody, uwrażliwić na jej bogactwo, ewentualne zagrożenia oraz ich ochronę. Zakres tematyczny pakietów jest bardzo szeroki i dotyczy treści z zakresu botaniki, zoologii, ekologii, geografii i ochrony środowiska, odpowiednio dobranych do poszczególnych pór roku. Każde zadanie zawiera informacje dla nauczyciela i ucznia o proponowanym sposobie realizacji oraz arkusze do zapisywania obserwacji. Podano również literaturę i pomoce, które mogą przydać się podczas pracy. Pakiet letni zawiera zadania opracowane w szczególnie atrakcyjnej formie, gdyż obfituje w krzyżówki, zagadki, wykreślanki edukacyjne, itp. Wydawnictwo zostało dofinansowane ze środków WFOŚiGW w Rzeszowie.
- „Mapa przyrodniczo-turystyczna Bieszczadzkiego Parku Narodowego z Informatorem”
Wydawnictwo zawiera mapę w skali 1:40 000 oraz informator, umieszczone we wspólnej foliowej obwolucie. Na mapie, oprócz treści krajoznawczych i turystycznych, zawarte zostały informacje dotyczące występowania ostoi fauny puszczańskiej, a także obszary występowania wilka, rysia, niedźwiedzia, żubra, bobra, dużych ptaków drapieżnych i węża Eskulapa. Ponadto zaznaczono na mapie występowanie starodrzewi, interesujących kompleksów łąk oraz większych skupień roślinności wysokogórskiej i naskalnej. Na drugiej stronie mapy zamieszczono syntetyczne informacje ilustrowane mapami i zdjęciami na tematy: historia tworzenia BdPN, system ochrony przyrody w Bieszczadach, wybrane elementy przyrody nieożywionej i gleby, szata roślinna, fauna BdPN, ochrona walorów krajobrazowo-kulturowych oraz zasady zwiedzania BdPN i udostępnianie BdPN do zwiedzania i edukacji ekologicznej. W informatorze opisano 11 ścieżek przyrodniczych i przyrodniczo-historycznych, wraz z charakterystyką problemową poszczególnych przystanków ścieżek, przekrojem pionowym, informacją o długości ścieżki i przewidywanym czasem przejścia. Tak szczegółowe informacje pozwolą wybrać osobom zwiedzającym BdPN odpowiednią ścieżkę, dostosowując do głównej problematyki i możliwości kondycyjnych. Opis każdej ścieżki jest ilustrowany zdjęciami i piktogramami z numerem przystanku i symbolem ścieżki. Ponadto w informatorze zamieszczono informacje o zasadach i możliwościach uprawiania na terenie Parku, innych form turystyki, jak turystyka konna, rowerowa i narciarska. Zamieszczono ofertę edukacyjną Parku oraz dane adresowe bazy noclegowej BdPN, informacji turystycznej, wykaz instytucji związanych z bezpieczeństwem w górach. Wydawnictwo zostało dofinansowane ze środków WFOŚiGW w Rzeszowie.
- Międzynarodowy Rezerwat Biosfery „Karpaty Wschodnie” - Mapa przyrodniczo-kulturowa z Informatorem
Publikacja zawiera komplet - mapę Międzynarodowego Rezerwatu Biosfery „Karpaty Wschodnie” oraz informator z tekstami, zdjęciami i mapkami. Informator w ciekawy i przejrzysty sposób przedstawia charakterystykę obszarów chronionych po polskiej, słowackiej i ukraińskiej stronie MRB „KW”. Zawiera m.in. opisy atrakcji przyrodniczo-kulturowych, ścieżek przyrodniczych, szlaków pieszych, konnych i rowerowych. Szczegółowa mapa obejmuje obszar całego Rezerwatu z zaznaczonymi szlakami, ścieżkami przyrodniczymi, rezerwatami i pomnikami przyrody, zabytkami i innymi atrakcjami turystycznymi, zapleczem noclegowym, itp. Tylna strona mapy zawiera krótkie teksty, schematyczne mapki i zdjęcia. Wydawnictwo wzbogacone jest o kody QR wybranych atrakcji Rezerwatu oraz modele 3D nieistniejących obiektów sakralnych, które można skanować poprzez mobilną aplikacją o tej samej nazwie, będącą multimedialnym uzupełnieniem wydawnictwa. Aplikację można pobrać bezpośrednio z informatora, skanując kod QR, bądź też poprzez Sklep Google Play. Wydawnictwo udostępniane jest bezpłatnie uczestnikom działań edukacyjnych prowadzonych przez Park.
Publikacja została wykonana przy współpracy z Parkiem Narodowym Połoniny ze Słowacji, w trzech wersjach językowych (polskiej, angielskiej i słowackiej) w ramach mikroprojektu pn.: Z wizytą w Międzynarodowym Rezerwacie Biosfery „Karpaty Wschodnie” – lepiej poznać, by skuteczniej chronić, współfinansowanego przez UE z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz budżetu państwa za pośrednictwem Euroregionu Karpackiego w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Interreg V-A PL-SK 2014-2020.
- Przewodniki po ścieżkach przyrodniczych - seria
Piesze wędrówki po terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego można w doskonały sposób połączyć z poznawaniem występujących tu roślin i zwierząt. W odkrywaniu tajemnic bieszczadzkiej przyrody pomagają ścieżki przyrodnicze i przyrodniczo-historyczne, które w większości biegną wzdłuż znakowanych szlaków turystycznych lub w ich pobliżu. Poznawanie przyrody umożliwiają przygotowane do poszczególnych ścieżek książeczkowe przewodniki. Na tylnej okładce znajduje się mapa przebiegu ścieżki z zaznaczonymi kolejnymi przystankami, które opisane są w książeczce. Poszczególne przystanki każdej ze ścieżek w terenie oznaczone są tabliczkami na drewnianych słupkach - z kolejnymi numerami i symbolem ścieżki. Oprócz tekstu przewodnik zawiera mnóstwo rycin umożliwiających rozpoznanie konkretnych gatunków roślin i zwierząt, tropów i śladów pozostawianych przez zwierzynę, elementów przyrody nieożywionej, zjawisk przyrodniczych, układu pięter roślinnych, jak również elementów kulturowych i historycznych – istniejących obecnie lub takich, które istniały dawno temu, a pozostały po nich opisy, stare ryciny lub fotografie. Część przewodników można jeszcze nabyć w punktach kasowych (przy wejściu na szlaki turystyczne) oraz w ośrodkach edukacyjnych i informacyjnych Parku, również wysyłkowo. W przypadku przewodników o wyczerpanym nakładzie istnieje możliwość otrzymania bezpłatnego egzemplarza w Ośrodku Edukacji Ekologicznej i Muzeum w Ustrzykach Dolnych. W ostatnich latach sukcesywnie opracowywane są przewodniki do ścieżek w formie audiobooków, które zastępują wersje papierowe.
- Zeszyt ćwiczeń do zajęć terenowych
Zeszyt ćwiczeń jest inną, bardziej specjalistyczną, formą przewodnika i ma na celu ułatwienie i zachęcenie do poznawania przyrody i praw nią rządzących. Zawiera on konkretne zadania do wykonania w terenie. Są to aktywne ćwiczenia nad potokiem górskim oraz przy oczku wodnym (odławianie i poznawanie gatunków tam występujących), poznawanie roślin zielnych i drzew spotykanych w czasie wędrówki, szukanie tropów i śladów zwierzyny leśnej, zapoznanie się z historią okolicznych terenów, odławianie i poznanie bezkręgowców związanych z próchniejącym drewnem. Zeszyt zawiera konkretne arkusze do wypełniania: tabele, teksty z wykropkowanymi miejscami, schematy, miejsca do zapisu obserwacji terenowych. Każdy uczestnik otrzymuje zeszyt na początku zajęć, wypełnia go w trakcie wyprawy i zabiera na pamiątkę jako dokumentację zdobytych wiadomości. Większość ćwiczeń opracowanych w zeszycie można przeprowadzać na różnych ścieżkach przyrodniczych na terenie Parku.
Publikacja została współfinansowana przez Unię Europejską ze środków EFRR.
- Komiks - „Ryś - droga do domu”
Wydawnictwo zapoznaje odbiorcę z gatunkiem herbowym Bieszczadzkiego Parku Narodowego - rysiem euroazjatyckim i środowiskiem jego życia, wzbudza sympatię do tego gatunku oraz zwraca uwagę na jego potrzeby życiowe oraz konieczność i sposoby jego ochrony. Jest to wydawnictwo książkowe o charakterze komiksu paragrafowego (gra-komiks). Zasada korzystania z gry-komiksu polega na czytaniu opisów i dokonywaniu wyborów, z których każdy odsyła do innego paragrafu w książce (stąd nazwa). Gracz/czytelnik podąża za opowieścią, skacząc pomiędzy ponumerowanymi kadrami w całej książeczce. Każdy z wyborów gracza wpływa na dalsze losy rysia oraz na tworzoną przez gracza historię. Dzięki temu, że w każdym kadrze może być kilka wyborów, każda gra jest inna i można grać w nią wielokrotnie. Gracz zdobywa punkty, które zaznacza na karcie załączonej do książki (karta do wielokrotnego użytku). Treści zamieszczone w komiksie napisane są w prosty, zrozumiały i przyjemny sposób, umożliwiają zrozumienie dlaczego trzeba chronić dzikie zwierzęta i jak należy to robić. Kolorowe, naturalistyczne ryciny przedstawiają różne sceny z życia rysia.
Jest to wydawnictwo bezpłatne dla uczestników zajęć edukacyjnych - programy stałe dla dzieci i młodzieży, zajęcia zamawiane, warsztaty dla nauczycieli, akcje edukacyjne, konkursy.
- Broszura pt.: „Poznaj i chroń dziedzictwo przyrodnicze BdPN - Oferta edukacyjna”
Broszura przedstawia najważniejsze działania oraz zaplecze służące edukacji ekologicznej w Bieszczadzkim Parku Narodowym. Oferta jest ciągle udoskonalana pod względem dydaktycznym i merytorycznym oraz dostosowywana do aktualnych potrzeb. W folderze pokrótce opisane są programy realizowane przez Park dla społeczności lokalnej oraz oferta dla turystów odwiedzających Park, w tym multimedia – audiobooki na ścieżki przyrodnicze, mobilna aplikacja „Bieszczady & MRB Karpaty Wschodnie” zintegrowana z mapą przyrodniczo-kulturową tego obszaru i informatorem, internetowy panel edukacyjny dla wraz ze słuchowiskiem do książeczki „Przygoda wielka rysia Pędzelka”. Jest również opisana oferta dla nauczycieli i innych osób zajmujących się edukacją ekologiczną, przedstawione są obiekty edukacyjne BdPN, w tym: terenowe stacje edukacyjne, muzeum przyrodnicze, stadnina hucułów. Podane adresy i kontakty umożliwiają uzyskanie wszelkich dodatkowych informacji odnośnie zajęć oraz dokonania rezerwacji terminu.
- „Bieszczadzki Park Narodowy” - folder
W folderze przedstawiono krótką charakterystykę walorów przyrodniczych Parku: elementy krajobrazu, piętra roślinno-klimatyczne oraz najcenniejsze gatunki flory i fauny. Znajdziemy tu również informacje dotyczące udostępnienia Parku do zwiedzania i edukacji (ścieżki przyrodnicze, obiekty edukacyjne, wydawnictwa). Ponadto folder zwiera mapkę z infrastrukturą edukacyjno-turystyczną. Szesnastostronicowy folder zawiera tekst zobrazowany barwnymi fotografiami oraz mapką, na której zaznaczono szlaki turystyczne, ścieżki dydaktyczne, szlaki konne i rowerowe, zaplecze turystyczne - parkingi, pola namiotowe, schroniska, wiaty.
Wydawnictwo zostało dofinansowane przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie.
- „Hucuły w Bieszczadzkim Parku Narodowym” - folder
Jednym z zadań Bieszczadzkiego Parku Narodowego jest zachowanie i hodowla rodzimego dla Karpat konia huculskiego. W folderze „Hucuły w Bieszczadzkim Parku Narodowym” znalazły się informacje o pochodzeniu konia huculskiego i jego charakterystycznych cechach oraz o prowadzonej przez BdPN „Zachowawczej Hodowli konia Huculskiego w Wołosatem”. Folder wzbogacono o mapę szlaków konnych na terenie Parku oraz kilkanaście barwnych fotografii.
Wydawnictwo zostało dofinansowane przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie.
- Foldery pt. „Bieszczadzki Park Narodowy. W trosce o dzikie królestwo rysia” oraz „Polskie Parki Narodowe”
W 2020 roku Ministerstwo Środowiska opracowało serię folderów o polskich parkach narodowych – po jednym dla każdego parku oraz jeden folder wspólny. Zostały opublikowane w formacie pdf i umieszczone na oficjalnych stronach poszczególnych parków narodowych. Foldery pt. „Bieszczadzki Park Narodowy. W trosce o dzikie królestwo rysia” oraz „Polskie Parki Narodowe” można pobrać na naszej stronie Internetowej www.bdpn.pl w zakładce Edukacja. Wydawnictwa powstały w ramach projektu „Promocja parków narodowych jako marki” współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020.
-
Bieszczadzki Park Narodowy. W trosce o dzikie królestwo rysia
Pobierzpdf - 9.19 MB
-
Polskie Parki Narodowe
Pobierzpdf - 7.48 MB
- „Kalendarz przyrodniczy BdPN”
Bieszczadzki Park Narodowy od wielu lat wydaje ścienne kalendarze przyrodnicze. Kalendarz na dany rok obejmuje, oprócz terminarza, godziny wschodów i zachodów słońca, fazy księżyca oraz opisy przyrodnicze odpowiednio dostosowane do poszczególnych miesięcy. Ma on na celu przybliżyć odbiorcy walory bieszczadzkiej przyrody i promocję tego miejsca jako ostoi naturalnych procesów przyrodniczych, rzadkich roślin i dzikich zwierząt. Odbiorca poznaje ciekawe zagadnienia dotyczące bieszczadzkiej przyrody w poszczególnych porach roku, a także ciekawostki związane z historią regionu i ochroną dziedzictwa kulturowego. Ważnym walorem graficznym kalendarzy są duże fotografie krajobrazów lub konkretnych gatunków zwierząt i roślin, wybrane spośród najpiękniejszych zdjęć i dostosowane do pór roku.
- „Przygoda wielka rysia Pędzelka. Wyprawa dzikich odkrywców”.
Druga część przygód rysia Pędzelka, który tym razem poznaje słowackiego przyjaciela wilczka „Noska”, mieszkańca Parku Narodowego „połoniny” na Słowacji. Wspólnie poznają kolejnych dzikich mieszkańców karpackiej puszczy, podczas niesamowitych przygód na polsko-słowacko-urkaińskim pograniczu. To pięknie ilustrowana książeczka pełna przyrodniczych ciekawostek i przesłań, która zachęci dzieci do wędrówek śladami małych dzikich bohaterów.
Autor: Krystian Tyrański, Ilustracje: Lesław Kostulski
Wydanie: Bieszczadzki Park Narodowy, 2023
- „Poznaj dziką karpacką przyrodę - kolorowanka”
Książeczka zawiera kolorowe rysunki oraz krótkie ciekawostki o wybranych 60 gatunkach zwierząt, roślin i grzybów. Rysunki konturowe zamieszczone obok służą do pokolorowania na wzór tych kolorowych. Na wewnętrznej stronie okładki zamieszczono dodatkowe informacje dotyczące Bieszczadzkiego Parku Narodowego oraz ochrony przyrody na polsko-słowacko-ukraińskim pograniczu. Na odchylanych skrzydełkach okładki książeczki zamieszczono również ciekawe zagadki o zwierzętach. Książeczkę wydano w dwóch wersjach językowych - polskiej i słowackiej, w ramach współpracy z Parkiem Narodowym Połoniny. Wydawnictwo rozpowszechniane jest bezpłatnie w ramach stałych programów edukacyjnych realizowanych przez Park.